Código Cero - Diario Tecnolóxico de Galicia

O Congreso Horizonte 27 acollerá un obradoiro de LEGO para empresas e unha manchea de talleres tecnolóxicos

S. P. — 2026-05-11T20:08:43Z

Este luns 18 de maio, Vigo acollerá o Congreso Horizonte 27, un evento organizado por AJE Vigo e o sur de Pontevedra e que conta co apoio do IGAPE. A xornada contará con varios obradoiros, entre os que destaca un de LEGO que servirá de peche ao congreso. A iniciativa pretende “potenciar a creatividade, o traballo en equipo e a resolución estratéxica de retos empresariais”. Este taller estará dirixido por Manuel Feijóo, director executivo (CEO) de Exodega, director de expansión de TokApp e formador de LEGO Education.
O congreso acollerá máis talleres como o impartido por Iria Álvarez, CEO de Almamark sobre Transformación Dixital e Ferramentas Colaborativas Automatización e IA en Pemes, centrado no uso de ferramentas colaborativas, automatización e intelixencia artificial para mellorar a competitividade empresarial.
Pola súa banda, Vanessa Cid, de VisibilidadON, ofrecerá o obradoiro RRSS e a súa importancia na Dixitalización: teoría e casos reais, onde analizará estratexias reais de comunicación dixital e redes sociais aplicadas a empresas e marcas.
No ámbito financeiro, Juan Represa, de Action Coach Global, e Ana Vázquez, de Prox Consultores, dirixirán a actividade formativa Financiamento, subvencións e planificación financeira, orientada a axudar a empresas e emprendedores a acceder a axudas, incentivos e ferramentas de planificación económica.
A sustentabilidade terá tamén un espazo destacado con Sustentabilidade e Economía Circular, impartido por Arancha Mañas, de PMA Nutrigras, que abordará novas estratexias empresariais vinculadas o impacto ambiental e a economía circular.
Dentro do bloque dedicado a loxística, Adrián Pena, director de estratexia en Feeberse, mentor de startups e fundador de Adleta Brands, impartirá o obradoiro Como facer da loxística o teu eixo, centrado na loxística como elemento estratéxico de crecemento empresarial.
O Congreso Horizonte 27 arrincará co relatorio de Javi Díaz, especialista en intelixencia artificial, CPO de Feeberse e membro de Innatial Developers e Mardy Bum, quen abordará as oportunidades actuais da IA aplicadas á empresa.
Dentro do bloque dedicado a financiamento, celebrarase unha mesa redonda baixo o título Financiamento e incentivos para a innovación e dixitalización, na que participarán representantes de IGAPE, Datcisions e Vigsecdrone.
O bloque de innovación e sustentabilidade contará coa participación de destacados perfís empresariais. Manuel Rivera, CEO do Grupo ABC, ofrecerá o relatorio Novos modelos de negocio e éxito, centrada na adaptación empresarial e a innovación.
Logo intervirá Josep Casas, fundador e CEO de proxectos como Food For Joe, Europistacho e Real Ventures, ademais de ex-fundador de Naturitas, quen compartirá a súa experiencia na creación e escalabilidade de novos modelos de negocio.
Ademais das actividades formativas e conferencias, o Congreso incluirá espazos de networking e unha comida empresarial orientada a fomentar a conexión entre asistentes, empresas e institucións.
Segundo a presidenta da asociación de novos empresarios, Águeda Ubeira, o obxectivo do congreso é “crear un espazo de aprendizaxe para Vigo como motor económico e empresarial de Galicia”.
Trátase, engade, “dun congreso para aprender dos mellores e por iso coidamos moito o noso cartel de relatores apostando por grandes profesionais con ganas de compartir a súa propia experiencia”.
A inscrición ao Congreso Horizonte27 está aberta xa na páxina web de AJE Vigo.

A Coruña acolle este mércores 13 a xornada Kubernetes & AI, con sentidiño

S. P. — 2026-05-11T15:05:18Z

O vindeiro mércores 13 de maio de 2026, A Coruña acollerá Kubernetes & AI, con sentidiño, unha xornada aberta ao ecosistema tecnolóxico local para falar de intelixencia artificial, infraestrutura dixital e de como estas ferramentas están a incorporarse xa a produtos e servizos reais.
O encontro reunirá a profesionais, comunidade técnica, empresas, institucións e persoas interesadas
en entender mellor como a IA está a cambiar a forma na que se desenvolven, despregan e analizan as aplicacións e os servizos tecnolóxicos que usamos cada día. O formato combinará charlas, unha mesa redonda e un espazo final distendido para seguir conversando entre asistentes.
A cita está organizada por GDG A Coruña e GPUL, coa participación de AESIA, o apoio de Kelea e InditexTech, e a colaboración do Concello da Coruña, CNCF Galicia e Sysarmy Galicia.
O programa contará con relatores de primeiro nivel internacional como Antonio Ojea (Google, Steering Committee de Kubernetes), Carlos Sánchez (Adobe, Apache Software Foundation) e Daniel Mellado (Red Hat).
A xornada completarase cunha mesa redonda na que tamén participará Laura Lodeiro Gómez, por parte de AESIA, moderada por Christian López Balsa, de Kelea Tech.
Segundo destacan dende a organización acerca do interese xerado pola xornada, a resposta do público foi especialmente positiva, xa que o aforo inicial cubriuse en apenas uns días, o que permitiu ampliar a capacidade do evento ata as 150 persoas e trasladar a cita a unha nova localización, Studio Follow, na Coruña.
Kubernetes & AI, con sentidiño busca abrir unha conversación útil e aterrada sobre unha cuestión que afecta tanto o sector como ao conxunto da sociedade: como aproveitar o potencial da intelixencia artificial sen perder de vista a responsabilidade, a supervisión e o impacto práctico das decisións tecnolóxicas.

Olimpia López entrega 71 carnés de ciberexperto ao alumnado dos colexios Sagrado Corazón e Albeiros , en Lugo

S. P. — 2026-05-11T14:00:00Z

A subdelegada do Goberno en Lugo, Olimpia López, fixo entrega de 31 e 42 carnés de ciberexpertos, respectivamente, ao alumnado de 6º de primaria dos colexios Sagrado Corazón e Albeiros de Lugo, nuns actos aos que tamén asistiron os formadores da Policía Nacional, Rubén Darío Veiga e Iván García.
A subdelegada puxo en valor a importancia da formación dixital nas aulas para previr calquera tipo de acoso ou violencia a través das novas plataformas.
Nos actos de entrega dos carnés, felicitou a todos os alumnos e alumnas polo seu interese nesta aprendizaxe, así como aos formadores da Policía Nacional “polo seu traballo na formación dos escolares”. A subdelegada tamén tivo palabras para o equipo directivo, de quen agradeceu “a súa receptividade á hora de que o alumnado poda recibir esta información”.
Engadiu que “a seguridade dixital da infancia e a mocidade é un reto colectivo, e dende o Goberno de España apostamos por formar ás novas xeracións no uso seguro da internet e das redes sociais”.
Os axentes traballaron cos escolares en cuestións como a navegación segura, a xestión da privacidade en liña e fóra da rede, o uso responsábel das redes sociais e a prevención fronte aos riscos das Tecnoloxías da Relación, Información e Comunicación (TRIC).
Durante o 2026, a Policía Nacional prevé entregar ata 700 carnés de ciberexperto na cidade de Lugo. “Este programa demostra que a prevención e a formación son as mellores ferramentas para protexer á infancia no entorno dixital”, finalizou a subdelegada.

Forza Horizon 6 fíltrase á Rede accidentalmente

Marcus Fernández — 2026-05-11T11:26:47Z

Aínda que o xogo Forza Horizon 6 non debería ver a luz ata o vindeiro día 19, durante a pasada fin de semana filtrouse á Rede como consecuencia do que semella ser un accidente, pois aseguran que dende Playground Games subiron os 155 GB de ficheiros do xogo a Steam sen o debido cifrado, facilitando que se fixeran copias de xeito descontrolado.
Como consecuencia, xa hai usuarios xogando e compartindo na Rede capturas de pantalla e vídeos de gameplay, o que neste caso non sería un grande problema (xa que non falamos dun xogo narrativo que fose estragar a experiencia dos futuros xogadores por mor dos spoilers), pero si tería certo risco para os que ousen gozar do xogo en liña con estas copias ilegais (xa dan conta de bloqueos de contas de usuario).
Forza Horizon 6 chegará o 19 de maio a PC e Xbox Series X|S, mentres que a versión para PlayStation 5 verá a luz máis adiante.

O CCG urxe a incrementar os recursos para a divulgación científica en galego

S. P. — 2026-05-11T11:00:00Z

A sede do Consello da Cultura Galega (CCG) acolleu esta mañá a presentación do Documento de Traballo A divulgación científica en Galego nas redes sociais, coordinado por Manuel Vicente xunto con Iolanda Casal. Nel, en liñas xerais, lémbrase que “o algoritmo non xoga nin a favor da ciencia nin do galego”.
A presidenta do Consello da Cultura Galega (CCG), Rosario Álvarez; a anterior coordinadora da Sección de Ciencia, Natureza, Tecnoloxía e Sociedade, Elena Vázquez Cendón, máis os dous autores presentaron o estudo que constata un devalo da proxección e difusión de ciencia en galego nun contexto en que as evolución das redes esixe un maior esforzo de produción.
O documento, de carácter propositivo, sintetiza 15 ideas para mellorar a situación e que demanda máis recursos e o impulso de colaboracións con perfís de gran potencial comunicativo.
O informe xa está dispoñíbel para descarga desde a web da institución.
“Nesta presentación xúntanse dous intereses e preocupacións da institución, como son a lingua e a ciencia”, apuntou Rosario Álvarez, quen fixo un percorrido polo papel que a ciencia e a divulgación científica tiveron no CCG desde a creación da institución.
Pola súa banda, Elena Vázquez Cendón subliñou que “o algoritmo é o coitelo do século XXI e, en función de cómo o usemos, podemos cortar os alimentos cos que nos alimentamos ou mancarnos”, destacando a importancia dun uso responsábel das redes sociais.
Quince propostas
O documento, segundo explicou Manuel Vicente ofrece quince propostas para “proxectar o galego á ciencia feita e explicada desde Galicia nas redes sociais”. Entre as principais propostas que reclama, destaca un reforzo dos equipos de comunicación e divulgación científica das institucións públicas de investigación, así como unha mellora das condicións laborais das persoas que desenvolven este labor.
Tamén defende promover o uso do galego en todas as accións divulgativas do Sistema Universitario Galego, apoiando a creación de audiencias propias e recoñecendo a lingua como un valor engadido.
Do mesmo xeito, apóstase por fortalecer as convocatorias que incentivan a comunidade investigadora e o alumnado a divulgar os seus traballos, acompañándoas de formación en narrativas dixitais e galego oral, así como por identificar e “apoiar novos perfís divulgadores nos campus universitarios e entre os creadores independentes de contidos de calidade”.
As propostas inclúen tamén a creación de liñas específicas de apoio á produción de contidos científicos en galego nas redes sociais e o impulso de colaboracións con perfís de gran potencial comunicativo.
Ademais, proponse á Radio Galega e á Galega (TVG) a produción de formatos divulgativos breves sobre ciencia e vida cotiá, a creación de repositorios institucionais de contidos divulgativos e a ampliación de plataformas como Proxector para incorporar podcast e reels.
Considérase “igualmente prioritario” promover a alfabetización mediática da cidadanía, estreitar lazos coa divulgación científica lusófona aproveitando a proximidade entre galego e portugués, e reclamar ás grandes plataformas dixitais a incorporación plena do galego en igualdade con outras linguas, incluídas as ferramentas publicitarias e de intelixencia artificial.
Finalmente, sublíñase a recuperación de campañas con cancelos comúns para a difusión de contidos en galego, esixir unha maior presenza da lingua nas redes dos medios subvencionados pola Xunta e reforzar o traballo en rede entre institucións e colectivos implicados na creación e promoción de contidos en galego.
O informe analiza a evolución da presenza das principais institucións científicas galegas nas redes sociais desde a aparición de Facebook e Twitter ata o actual escenario marcado por plataformas como TikTok.
“Aínda que se aprecia un esforzo crecente por adaptarse ás novas linguaxes audiovisuais e aos formatos de vídeo curto, persisten problemas como a falta de continuidade, a dependencia de convocatorias competitivas para financiar proxectos de divulgación e a precariedade do persoal contratado temporalmente para estas tarefas”, sinálase a respecto do papel xogado polas institucións nas redes sociais, salientándose que “exemplos como Gciencia demostran que o galego funciona como lingua de divulgación científica e pode mesmo actuar como elemento diferencial para conectar co público”.
O documento subliña ademais o papel crecente de creadores e creadoras de contidos galegos especializados en ciencia e humanidades, con perfís de grande impacto nas redes sociais, así como iniciativas colectivas desenvolvidas en Twitch, Youtube ou Instagram durante os últimos anos.
O traballo completa outro estudo realizado en 2016 (Informe sobre a divulgación da ciencia en Galicia) sobre a comunicación da ciencia en Galicia que destacaba unha gran variedade, riqueza pero tamén calidade de iniciativas de divulgación en galego.
A dualidade do caso chinés
No estudo tamén se salienta que a versión chinesa do TikTok "mentres no resto do mundo o algoritmo prioriza contidos de puro entretemento facilmente viralizábeis, resulta rechamante que na versión chinesa, Douyin, os que se impulsen sexan os educativos, científicos e culturais". Incorpora ademais, mecanismos efectivos que limitan o tempo de uso en menores e persoas anciás, aínda que no outro lado da balanza hai que lembrar a censura que lle aplica a toda clase de publicacións que poida ir en contra dos intereses do Goberno chinés.

Dua Lipa demanda a Samsung por empregar a súa imaxe sen permiso

Redacción — 2026-05-11T10:40:00Z

Dua Lipa demandou a Samsung nos Estados Unidos polo uso indebido da súa imaxe e vulneración dos seus dereitos de publicidade, acusando o fabricante surcoreano de empregar sen permiso unha fotografía súa en caixas de televisores comercializados masivamente no país. A demanda foi presentada o pasado 8 de maio ante o Tribunal Federal do Distrito Central de California.
A artista sostén que Samsung utilizou unha imaxe tomada entre bambolinas no festival Austin City Limits de 2024 como parte do deseño gráfico das embalaxes de varios modelos de televisores. Segundo a demanda, a fotografía figuraba de maneira destacada na parte frontal das caixas de cartón empregadas para a venda dos dispositivos, o que transmitía aos consumidores a falsa impresión de que a cantante avalaba ou patrocinaba os produtos da marca.
O documento xudicial asegura que a imaxe está rexistrada na Oficina de Copyright dos EE.UU. co número VA 2-479-685 e que Dua Lipa é a única titular dos dereitos correspondentes. A cantante afirma tamén que nunca autorizou a utilización da súa imaxe nin tería aceptado participar nunha campaña comercial deste tipo, dado o carácter selectivo das súas colaboracións publicitarias.
A demanda describe a artista como unha das figuras musicais máis recoñecibles da última década, destacando acordos comerciais con marcas como Puma, Versace, Yves Saint Laurent, Porsche, Apple, Chanel, Tiffany & Co., Bvlgari ou Nespresso. Os seus avogados argumentan que Samsung procurou aproveitar precisamente ese valor comercial e reputacional para impulsar as vendas dos televisores.
Segundo o escrito, Samsung tería continuado distribuíndo e vendendo os produtos pese ás advertencias enviadas pola cantante desde xuño de 2025. A demanda acusa a Samsung Electronics America e á matriz Samsung Electronics Co. Ltd. de manter unha conduta «voluntaria» e «deliberada», continuando coa comercialización dos produtos mesmo despois das peticións formais para deter o uso da fotografía.
O equipo legal da artista inclúe ademais referencias a publicacións en redes sociais nas que seguidores afirmaban decidir a compra do televisor pola presenza da cantante na embalaxe. Un dos comentarios recollidos no texto aseguraba: «nin sequera pensaba mercar unha televisión, pero vin a caixa e decidín comprala».
Dua Lipa reclama unha indemnización mínima de 15 millóns de dólares (uns 13,8 millóns de euros ao cambio actual), ademais dos beneficios obtidos por Samsung coa comercialización dos produtos, danos punitivos, custas xudiciais e unha orde permanente que prohiba seguir utilizando a súa imaxe.

A planta galega de Ferrogloble, única produtora de silicio en España, mostrará a súa actividade no Industry Day de CITMAga

S. P. — 2026-05-11T10:22:46Z

O CITMAga (Centro de Investigación e Tecnoloxía Matemática de Galicia) reunirá o vindeiro 22 de maio a investigadores matemáticos e a representantes de empresas nacionais e internacionais, que amosarán como as matemáticas están a resolver problemas actuais que afectan á industria. Será o XV Foro de Interacción Matemática Industria (Industry Day), que terá lugar na facultade de Matemáticas da USC. Entre as empresas participantes neste encontro atópase a compañía global Ferroglobe, dedicada á produción de silicio metal. “É líder no mundo occidental na produción de aliaxes en base a silicio e manganeso”, informa CITMAga.
Ferrogloble, engade o centro das tres universidades galegas, é o único produtor de silicio en España desde a súa fábrica de Sabón (Arteixo), sendo o silicio “unha materia prima fundamental que se emprega para a fabricación de aliaxes de aluminio, siliconas, chips, ánodos de baterías ou paneis fotovoltaicos”. Tamén fabrica outros produtos como ferromanganeso, ferrosilicio ou silicomanganeso, que axudan á industria a conseguir aceiros con propiedades especiais.
Trátase pois dun material clave e básico para a industria da informática e da electrónica.
A compañía, con máis de 3500 empregados en todo o mundo, está presente en de Europa, América, África e Asia, con máis de 50 fornos de produción en 26 emprazamentos diferentes, entre plantas de produción e minas propias. En Galicia conta cunha fábrica de silicio en Sabón -Arteixo-, onde se sitúa tamén o seu Centro de Innovación para todo o mundo, ademais de varias minas de cuarzo en diferentes puntos da nosa comunidade.
Desde os seus inicios, a planta galega de Ferroglobe realiza proxectos en colaboración cos departamentos de Matemáticas das tres universidades galegas e, en particular, cos investigadores do CITMAga. “Estes investigadores desenvolven modelos matemáticos que representan o comportamento electromagnético, termodinámico, hidrodinámico e estrutural dos fornos; o que lle permite á empresa simular e analizar o comportamento dos seus fornos en diferentes situacións”, salienta CITMAga, engadindo que estes modelos fan realidade que a compañía poida levar a cabo melloras que incrementen a eficacia e a produtividade dos seus fornos.


Ramón Ordás, de Ferroglobe

“As matemáticas son fundamentais para mellorar os nosos procesos”, salienta Ramón Ordás, director global de financiamento público de Ferroglobe, engadindo que “contribúen a resolver problemas tanto nos seus fornos como no resto das súas instalacións, ao tempo que lles permiten desenvolver diferentes tipos de melloras na súa actividade”.
Entre os proxectos realizados en colaboración co CITMAga, Ordás destaca o desenvolvemento de modelos matemáticos para un forno industrial de purificación de silicio, que evitou ter que levar a cabo probas custosas e que requiren moito tempo. Coa ferramenta desenvolta polos expertos do CITMAga, Ferroglobe puido facer unha estimación moito máis fiábel dos custos que supón construír e operar con fornos máis grandes. "Os matemáticos axudáronnos a establecer temperaturas, consumos de enerxía e materiais que debemos empregar para conseguir fornos de maior tamaño e eficiencia", sinala.

O IES do Milladoiro presenta o Mapa Interactivo da Regueifa

S. P. — 2026-05-11T09:33:08Z

O pasado venres celebrouse na Biblioteca do IES do Milladoiro a presentación de dúas iniciativas innovadoras arredor da regueifa, impulsadas coa participación activa do alumnado do centro e a Deputación da Coruña.
Unha das iniciativas dadas a coñecer foi o M.I.R. (Mapa Interactivo da Regueifa), unha proposta didáctica que aborda esta tradición oral desde unha perspectiva contemporánea. O proxecto materialízase nun repositorio dixital accesíbel que reúne contidos audiovisuais e textuais sobre a regueifa tradicional e actual, co obxectivo de contribuír á súa conservación, difusión e aprendizaxe.
En palabras das entidades creadoras, o Mapa Interactivo da Regueifa (M.I.R.) é “unha ferramenta dixital e didáctica deseñada para revitalizar, difundir e xeolocalizar a tradición oral da regueifa en Galicia”.
Os seus piares principais son: achegar un espazo dixital sen barreiras (que funciona como un arquivo vivo onde se poden localizar vídeos, audios e información sobre regueifeiros e regueifeiras por todo o territorio), unha vertente educativa (o mapa empregarase nos centros de ensino para traballar contidos lingüísticos e culturais de forma divertida, promovendo a aprendizaxe a través do xogo e a improvisación) e unha vertente visibilizadora (fará posíbel que identifiquemos os puntos xeográficos con maior actividade ou tradición, servindo de escaparate para o traballo de improvisadores profesionais e noveis).
Ademais, o IES do Milladoiro organizou a segunda edición do Campus de Regueifa, que se celebrou esta pasada fin de semana no propio instituto, reunindo arredor de 50 regueifeiras e regueifeiros adolescentes, xunto con profesorado implicado, nun espazo de convivencia e formación que combinou obradoiros, palestras, actividades lúdicas e a creación dun espectáculo colectivo aberto á comunidade. Esta iniciativa veu da man da área de Lingua da Deputación de Coruña en colaboración co Proxecto Regueifesta, o IES do Milladoiro e a Asociación Oral de Galicia.
A maiores, o IES do Milladoiro celebra a súa II Semana Intercultural baixo o lema “Somos Diferentes, Somos Referentes”. Do 11 ao 13 de maio, o IES do Milladoiro converterase nun espazo de encontro, celebración e reflexión arredor da diversidade cultural e da convivencia coa celebración da súa II Semana Intercultural.
Durante tres días, o centro ofrecerá unha ampla programación cultural e educativa na que participarán artistas e profesionais como Mondra, Guadi Galego, De Vacas, Xavi Lozano ou Mekanika Rolling Band, xunto con entidades como a ONCE e Acougo. A iniciativa conta tamén coa colaboración do Concello de Ames, de Augas de Ames e da ANPA do centro, así como coa implicación activa de familias, nais e pais e de diferentes persoas da comunidade educativa.
A programación abrangue múltiples disciplinas como o teatro, a música, as artes visuais, a danza, o audiovisual, a ciencia ou a gastronomía. Entre as actividades destacan as danzas do mundo, exposicións artísticas e fotográficas realizadas polo propio alumnado, obradoiros creativos, experiencias científicas e faladoiros interculturais, favorecendo o diálogo e a reflexión compartida. Inclúense tamén obradoiros de serigrafía e modelado en barro, así como espazos de reflexión sobre a discapacidade vista desde dentro e sobre as familias de acollida, ademais de actividades como roteiros e xincanas orientadas a fomentar a convivencia e a cohesión entre o alumnado, ampliando así as propostas de participación e aprendizaxe vivencial.

As demos dos xogos nados como TFM no Campus de Ferrol exporanse no MUVI

S. P. — 2026-05-11T09:21:59Z

A Universidade da Coruña (UDC) e a Fundación Museo do Videoxogo de Galicia veñen de asinar un convenio de colaboración para a promoción do videoxogo como ámbito de creación cultural, artística, tecnolóxica e industrial, así como para o impulso da formación especializada, a investigación aplicada e a transferencia de coñecemento neste ámbito.
Segundo informaron as dúas entidades, esta sinatura abre a posibilidade real de crear unha nova liña de preservación, catalogación e de divulgación centrada nos Traballos Fin de Máster (TFM) que se presentan e defenden na Escola Politécnica de Enxeñaría de Ferrol (EPEF) no marco do mestrado (master) en Deseño, Desenvolvemento e Comercialización de Videoxogos.
Deste xeito, as demos dos xogos, creadas polo alumnado deste título durante a súa etapa de formación no Campus Industrial de Ferrol, serán preservadas en formato interactivo no Museo do Videoxogo (MUVI).
A Universidade da Coruña (UDC), a través da Escola Politécnica de Enxeñaría de Ferrol (EPEF), realizará un envío anual normalizado das demos xunto coa información asociada necesaria integrando todo nun único procedemento unificado de conservación.


Vicente Díaz, director da EPEF, Galo Martínez, cofundador da Fundación MUVI, Luz Castro, coordinadora do máster en Deseño, Desenvolvemento e Comercialización de Videoxogos, e Marcos Míguez, director do Campus de Ferrol

O título Renegade Jammer será o primeiro en formar parte desta iniciativa. Como lembraremos, o xogo foi desenvolvido nos cursos 2023/24 e 2024/25 e presentado como traballo final do mestrado en Deseño, Desenvolvemento e Comercialización de Videoxogos por Manuel Sanjurjo Penas (Produción, Cinemáticas e Animación), Álvaro E. Martos Suero (Programación de Gameplay e VFX), Gael Alberto Quintela (Game Design e Son), Andrea V. Salgado Errada (Concept Artist 2D e Texturizado), Andrea Alonso Montes (Concept Artist e UI), e David Muradás Gallardo (Iuminación, 3D Artist e Set Dressing). No ano 2025, esta demo conseguiu o Premio ao Mellor Xogo Indie na Lérez Up, en Pontevedra, e o Galardón ao Mellor Xogo Académico na BCN Game Fest, en Hospitalet de Llobregat (Barcelona).
Ao longo deste mes de maio, a primeira destas demos nada no Campus Industrial de Ferrol pasará a formar parte dos proxectos do Videoxogo Galego do Museo do Videoxogo (MUVI). A maiores, a súa inclusión neste proxecto de preservación, catalogación e divulgación permitiralle participar naqueles eventos nos que habitualmente colabora a Fundación Museo do Videoxogo de Galicia ao longo de todo o territorio.
Tal e como poñen de manifesto a Universidade da Coruña (UDC) e a propia Fundación, esta colaboración “permitirá recoñecer a experimentación e desenvolvemento universitario como unha nota tipoloxía de videoxogo galego que deber ser preservada e estudada.”.
Dende o MUVI lembran que están a traballar xa na incorporación desta categoría ás bases de datos públicas do videoxogo galego e na súa futura integración dentro do arquivo da Biblioteca de Galicia, u proceso que tamén terá o seu impacto na base de datos pública de DeVuego, entidade que colabora coa Fundación Museo do Videoxogo de Galicia.

Igalia, a peza galega que fai funcionar SteamOS

Marcus Fernández — 2026-05-11T08:10:00Z

Ao longo deste ano está previsto que Valve poña á venda tres novos produtos de hardware deseñados para integrarse de xeito nativo con SteamOS e ofrecer unha experiencia de xogo máis versátil, mantendo a filosofía de ecosistema aberto que caracteriza a compañía, que xa conseguiu un grande éxito coa súa proposta de consola portátil: a Steam Deck.
O que pode sorprender é que a capa de software coa que funciona todo isto teña participación galega, concretamente de Igalia, compañía que leva anos colaborando con Valve no desenvolvemento de SteamOS (sistema operativo baseado en Arch Linux). Para saber máis disto falamos con Alberto García, un dos fundadores da compañía con sede na Coruña.

— Para comezar, podes explicarnos brevemente o que é Igalia e o teu rol na compañía?
— Igalia é unha empresa especializada en software libre, que é o que pode ser usado e modificado para calquera propósito sen restricións. Nós axudamos a empresas e outras organizacións a utilizalo nos seus produtos, mellorando e adaptando o software existente e creando novas tecnoloxías e estándares abertos.
Traballamos en todo tipo de tecnoloxías: navegadores web, compiladores, multimedia e moitas outras. O meu rol é principalmente técnico e estou especializado nas tripas do sistema operativo en si, a parte que os usuarios non ven.

— Como xurdiu a colaboración de Igalia con Valve para o desenvolvemento de SteamOS? Que motivou tal asociación?
— En Igalia traballamos en moitas tecnoloxías distintas, e desde hai moitos anos, temos un equipo especializado en todo o relacionado con gráficos en Linux. Dentro dese sector somos coñecidos, a modo de exemplo, somos os autores dos controladores gráficos oficiais da Raspberry Pi 5.
A nosa colaboración con Valve comezou tamén con traballo en controladores gráficos, que son unha peza fundamental no funcionamento de videoxogos. Grazas aos bos resultados desa colaboración, co tempo foise estendendo a outras áreas.

— Pode resultar rechamante que Valve, que ten unha facturación multimillonaria na súa tenda de xogos para Windows, optase por desenvolver todo un ecosistema baseado en Linux. Que cres que motivou tal estratexia a longo prazo?
— Eu non podo falar en primeira persoa da estratexia de Valve, pero o que eles mesmos teñen dito é que depender de Windows é un problema.
Case todos os xogos de Steam son para ese sistema operativo, e por tanto é esencial para o seu negocio. Sen embargo non teñen ningún tipo de influencia nel, e aínda por riba está controlado por Microsoft, que é un competidor no sector dos videoxogos.
Unha solución baseada en Linux como SteamOS dalles control sobre o sistema operativo, permítelles crear unha experiencia de usuario totalmente personalizada (máis similar á dunha consola e menos á dun PC tradicional), e ábrelles a porta a facer todas as modificacións necesarias para que os xogos funcionen mellor.

— En que consiste SteamOS? Hai diferenzas substanciais con outras distribucións de Linux? Podemos montalo nas nosas propias máquinas sen depender de Valve?
— SteamOS é unha distribución de Linux pensada principalmente para xogar.
A nivel de software, a diferenza con outras distribucións é mínima. Usamos os mesmos compoñentes estándar que calquera distribución de Linux, de feito, SteamOS é unha adaptación de Arch Linux e a maior parte do software vén directamente de Arch sen cambios pola nosa parte.
O máis importante non está no "que", senón no "como". O obxectivo é ofrecerlle ao usuario a experiencia máis sinxela posible. Entón, aínda que usemos compoñentes estándar, seleccionámolos e integrámolos para que o usuario non se teña que preocupar por nada. A integración entre o software e o hardware é total, o sistema arranca directamente na biblioteca de xogos de Steam e todos os controladores están instalados e configurados.
Ademais, ter un sistema operativo propio tamén nos permite decidir cando sacar novas versións, e o mecanismo de actualización tamén está pensado para ser fácil de usar. Nese sentido é máis parecido ao dun teléfono móbil que ao dun PC tradicional.
En canto á última pregunta, SteamOS pódese descargar da web de Valve de forma gratuíta, e en principio, non hai ningún impedimento para instalalo nun PC calquera, pero coa diversidade de hardware e configuracións que hai no mundo do PC, Valve non pode ofrecer esa garantía de integración en calquera máquina.
Por este motivo, Valve só soporta SteamOS de forma oficial en máquinas concretas (agora mesmo Steam Deck e Lenovo Legion Go S) pero estase a traballar para mellorar a compatibilidade con máis e máis hardware.
A modo de alternativa existen proxectos da comunidade como Bazzite Linux, que é unha distribución de Linux pensada para ofrecer unha experiencia similar á de SteamOS en PCs normais e outras máquinas portátiles.

— Que contribucións realizou Igalia a SteamOS? Estas achegas van máis aló das máquinas de Valve e benefician a outros proxectos de software libre?
— Un par de exemplos de contribucións son o soporte de HDR e o cifrado dos datos no disco duro. HDR significa alto rango dinámico, que permite mostrar gráficos con maior contraste e realismo. En canto ao cifrado dos datos, a idea é que estean protexidos no caso de que perdas a máquina ou cha rouben.
Tamén traballamos en melloras nos controladores gráficos, no soporte de novos formatos de vídeo, no núcleo do sistema operativo ou na xestión da batería... é imposible enumerar todo. En xeral o equipo de SteamOS é responsable de todo o sistema: se hai calquera tipo de fallo, sexa onde sexa, o noso traballo é identificar onde está o problema e solucionalo.
En canto á segunda pregunta, a nosa política é que, se unha peza de software necesita unha mellora, enviámoslla sempre aos autores dese software para que todo o mundo se poida beneficiar, non só os usuarios de SteamOS.
Isto é así por varios motivos. Primeiro, porque é o xusto e porque é a forma normal de traballar no mundo do software libre. Pero tamén desde un punto de vista pragmático é preferible mellorar as versións oficiais do software que usamos en vez de andar mantendo as nosas versións modificadas. E ademais, así tamén permitimos que esas melloras cheguen a usuarios de Steam que non usen SteamOS.

— A nivel de controladores de hardware entendemos que o traballo resulta moi complexo e especializado. É unha das chaves para que haxa compañías de todo o mundo recorrendo a Igalia?
— Así é. O que nós ofrecemos é un equipo de xente moi especializada en varias partes do ecosistema Linux (como o caso dos controladores que mencionas), e décadas de experiencia traballando con algúns dos principais actores da industria. Isto é o que fai que compañías de todo o mundo veñan a nós.
Como comentaba ao principio, o software libre ten a vantaxe de que todo o mundo o pode usar, modificar e adaptar ás súas necesidades sen restricións. A xente que traballamos nisto queremos darlle aos usuarios todas as facilidades para que poidan exercer esas liberdades eles mesmos. Porén, hai veces nas que o software que un necesita non existe aínda, ou existe pero non ten as funcionalidades necesarias, ou require cambios moi específicos, e en casos como estes é onde Igalia pode axudar.

— Aínda que ata agora o hardware de Valve estaba baseado en procesadores de ordenador, coa chegada este ano dun visor de realidade virtual (Steam Frame) cun procesador Snapdragon, enténdese que hai novos retos que superar para ampliar o ecosistema a arquitecturas de procesador diferentes. Colaborastes con Valve a ese nivel?
— Si, neste caso o reto principal é que o catálogo de Steam é de xogos para PC (procesadores Intel/AMD, o que se coñece como x86) pero a Steam Frame conta cun procesador da familia ARM, que é totalmente incompatible.
Para solucionar este problema, Valve leva anos traballando nun proxecto chamado FEX-Emu, que emula o funcionamento dun procesador x86, traducindo sobre a marcha o código do xogo para que funcione nun procesador ARM. Igalia participa xunto con outra xente no desenvolvemento deste software.
Ademais do traballo neste emulador, tamén participamos no desenvolvemento dos controladores gráficos da Steam Frame.

— Unha das cousas máis impresionantes de SteamOS é que os xogos de Windows cheguen incluso a funcionar máis rápido, algo que resulta contraintuitivo. Como facedes para conseguir tal? Cal é a vosa implicación nas capas de compatibilidade que o fan posible?
— Non teño os datos obxectivos, pode que algún xogo vaia mellor en SteamOS, outros irán mellor en Windows, non sabería dicir cantos hai de cada, pero eu diría que en xeral o rendemento é comparable.
E aínda que sexa contraintuitivo, o certo é que cando comparas un xogo nos dous sistemas operativos, o xogo en si é exactamente o mesmo, así que nesa parte non hai motivo para que haxa diferenzas. O que varía é todo o que vai por debaixo: o sistema operativo é distinto, os controladores gráficos son distintos, e iso é o que pode facer que nalgúns casos funcione máis rápido que noutros.
Existe unha capa de compatibilidade chamada Proton, que ofrece aos xogos unha implementación alternativa das funcionalidades de Windows, pero isto en xeral non ten por que supoñer un problema de rendemento.
Igalia non participa en Proton, pero si noutras funcionalidades destinadas a mellorar o rendemento dos xogos. Un exemplo é un planificador da CPU no que estamos a traballar, que actúa como unha especie de "director de orquestra" do sistema operativo, decidindo como se reparten os recursos entre procesos. Está optimizado especificamente para xogos, co obxectivo de que se executen coa máxima fluidez posible.

— Non son poucos os mozos que queren dedicarse ao mundo dos videoxogos, pero igual poucos son conscientes de todo o traballo que hai detrás. Podes ilustrarnos un chisco sobre todas esas capas ocultas sen as que os videoxogos non serían posibles? Hai todo un sector de desenvolvedores nesa industria que poucas veces conseguen estar baixo os focos para que se recoñeza o seu labor.
— A verdade é que para conseguir que unha máquina como a Steam Deck saia ao mercado correndo xogos de forma competitiva é preciso traballo en todas as capas do sistema operativo.
Ata hai uns anos non se consideraba que Linux fose un bo sistema operativo para xogar, por iso se tiveron que facer melloras de todo tipo, non só as partes máis evidentes como os controladores para gráficos (OpenGL, Vulkan), joysticks e mandos, e bibliotecas especializadas para xogos (SDL) senón tamén soporte de Wi-Fi, Bluetooth, audio e vídeo, e en xeral pequenas melloras en moitos compoñentes internos do sistema.
Como dicía antes, o noso traballo é identificar e solucionar calquera tipo de fallo, sexa onde sexa, polo que temos que ter coñecemento suficiente de todas as partes do sistema operativo.

— Volvendo á Steam Deck, cómpre salientar que estamos ante un ordenador consolizado en formato portátil. Enténdese que iso foi un grande desafío. Como se están a abordar os retos propios da xestión de enerxía, as limitacións do hardware ou a diversidade de controladores?
— Eu creo que o hardware non é tan limitado. Loxicamente non é o bastante potente como para correr os xogos máis esixentes, pero é suficiente para a maior parte do catálogo de Steam. Valve ten estatísticas dos xogos aos que xogan os seus usuarios, e que clase de máquina teñen. Isto permítelles facer produtos que cubran as necesidades da maior parte da xente.
En calquera caso trabállase constantemente para mellorar o rendemento do sistema e reducir o uso de enerxía. A modo de exemplo, o planificador da CPU do que falei antes está pensado para distribuír a carga entre os núcleos do procesador de forma que fagan o uso máis óptimo posible da enerxía. Nas probas que se fixeron co Tomb Raider (2013) chegouse a reducir un 15% o uso da batería nalgúns casos.

— Cres que a chegada ao mercado das novas Steam Machines dará unha maior visibilidade a Linux como unha plataforma apta para xogar? En vez da broma de “este vai ser o ano de Linux no escritorio” podemos dicir que estamos ante a normalización de Linux nos videoxogos?
— Eu creo que si. A día de hoxe, e coas excepcións notables dalgúns xogos AAA competitivos como Fortnite ou Valorant, a maior parte dos títulos funcionan en Linux sen ningún problema. Aínda hai casos que precisan algúns axustes, ou que funcionan con leves problemas, ou que non funcionan en absoluto; pero estes vanse solucionando pouco a pouco.
Ademais, co éxito das máquinas baseadas en SteamOS, con varios millóns de unidades vendidas, é esperable que os fabricantes de videoxogos se preocupen en asegurarse de que os seus novos lanzamentos funcionen ben en Linux.

— Non podemos deixar pasar o feito de que Igalia sexa unha compañía fundada en Galicia, con traballos cunha proxección global. Como percibes o impacto do voso traballo? Cres que deberiamos velo como un valor para Galicia e apostar máis por avanzar nesa liña, especialmente á hora de captar e reter talento na nosa terra?
— Igalia foi fundada no ano 2001. Naquel momento o ecosistema Linux xa tiña boa saúde e a Internet de alta velocidade xa tiña bastante implantación. Isto para nós foi unha oportunidade xa que nos facilitou o traballar con tecnoloxías libres, que nós víamos como punteiras e con alcance internacional. Esta idea de traballar en tecnoloxía interesante desde Galicia e con alcance global foi para nós un principio fundacional.
Esta aposta deu os seus froitos en poucos anos, e desde entón fomos pouco a pouco facendo un nome nesta industria. Xa pasaron 25 anos, e hoxe en día xa somos bastante coñecidos e respectados.
O que si é certo é que a maior parte da xente na rúa non sabe da nosa existencia porque non temos un produto recoñecible que a xente asocie ao noso nome, pero moita da xente que traballa nas tecnoloxías nas que nós participamos ten A Coruña no mapa, grazas tamén aos eventos e conferencias técnicas que organizamos periodicamente na cidade.
A día de hoxe, e a pesar de sermos unha empresa distribuída por todo o mundo, tamén atraemos xente de fóra que quere vir vivir á Coruña e traballar aquí, e para a xente que é orixinaria de aquí ofrecemos a posibilidade de traballar en tecnoloxía de alcance internacional sen ter que saír fóra.

SmartPeme+ achega en maio tres obradoiros para mellorar a nosa presenza na Internet e nas redes sociais

S. P. — 2026-05-11T07:40:08Z

A Deputación de Pontevedra organiza este mes de maio tres novos obradoiros de capacitación tecnolóxica ao abeiro da Rede SmartPeme+. As accións, todas elas telemáticas e con inscrición previa, afondarán en cuestións de interese para o tecido empresarial da provincia como as páxinas web, o posicionamento en buscadores ou as redes sociais.
Este xoves 14 de maio, a partir das 12:00 horas, celebrarase o obradoiro Consegue máis conversións coa landing page perfecta, a través do cal mostrarase o que é unha páxina de destino e como se pode usar como parte importante da estratexia de mercadotecnia dixital. Mediante exemplos e empregando diferentes ferramentas, búscase mellorar as conversións para os negocios creando unha páxina de destino perfecta. Será impartido pola experta en mercadotecnia dixital e comercio electrónico María Aller e as inscricións pódense formalizar xa en liña.
O martes 19 de maio, a partir das 12:00 horas, desenvolverase o obradoiro Presencia en Internet e técnicas SEO. Os participantes neste obradoiro recibirán unha guía completa para mellorar a visibilidade dos sitios web nos resultados orgánicos dos buscadores. Analizaranse desde os fundamentos técnicos como a elección de dominios e hospedaxe, ata a aplicación de estratexias de visualización en buscadores (SEO) interna e externa. Finalmente, exploraranse as tendencias de Intelixencia Artificial e buscas por voz. Será impartido polo experto en deseño web, mercadotecnia dixital e posicionamento Guillermo Nass, con inscricións xa dispoñíbeis a través da Rede.
Finalmente o mércores 27 de maio, tamén desde as 12:00 horas, a Deputación ofrece o obradoiro Copywriting I – Redes Sociais. As persoas participantes descubrirán como as palabras poden converter as súas publicacións en conversacións e as persoas seguidoras en clientes. Coñecerán como escribir de maneira máis familiar, auténtica e persuasiva, adaptándose a públicos locais. Será impartido pola experta en mercadotecnia dixital e comercio electrónico María Aller e as inscricións pódense formalizar xa en liña.
A Deputación destina en 2026 740.000 € á Rede SmartPeme+ que, por vez primeira, se coordinará co servizo dos Polos de Emprendemento da Xunta de Galicia co obxectivo de cubrir todo o territorio da provincia. Deste xeito, desde as oficinas de Vigo, Pontevedra e Ponteareas levaranse a cabo actividades formativas relacionadas co crecemento empresarial e a transformación dixital, asesorando a emprendedores, autónomos e pemes e impartindo talleres formativos e actividades complementarias.

Novo espazo dixital de formación para autónomos

Redacción — 2026-05-11T07:00:00Z

No marco do compromiso da Xunta co emprego por conta propia, o Goberno galego puxo en marcha o novo Campus formativo de emprego autónomo, un espazo dixital dirixido a autónomos, emprendedores e comerciantes co obxectivo de impulsar e mellorar os seus negocios mediante formación práctica, accesible e enfocada a resultados.
A plataforma de teleformación gratuíta busca reforzar a capacidade de adaptación do tecido produtivo galego cunha programación actualizada e centrada nas necesidades reais do mercado. A iniciativa pretende contribuír á mellora da competitividade, da dixitalización e da sustentabilidade dos negocios.
Os cursos teñen un formato breve e flexible, adaptado ao ritmo de aprendizaxe de cada usuario. Cada formación estrutúrase en 10 módulos con pílulas formativas duns 5 minutos de duración, ás que se engaden retos prácticos para aplicar os coñecementos adquiridos. Ademais, os participantes dispoñen de titorización especializada para resolver dúbidas e recibir acompañamento personalizado ao longo do proceso.
Actualmente xa está dispoñible o curso Vender por WhatsApp Business con mensaxes, seguimento e peche, centrado no uso profesional desta ferramenta como canle de venda e atención ao cliente, con contidos orientados á actividade diaria dos negocios.
Nas próximas semanas incorporaranse novas accións formativas, entre elas Valórate: rentabiliza o teu negocio con prezos, custos e descontos ben definidos, unha proposta práctica pensada para autónomos e microempresas que permitirá aprender a calcular custos reais, establecer prezos rendibles e optimizar marxes comerciais. A formación inclúe casos prácticos e estratexias de prezos, descontos e vendas (tamén a través de WhatsApp) para incrementar o ticket medio. Os participantes contarán igualmente con ferramentas, modelos e un plan de acción de 30 días para profesionalizar a xestión económica do negocio.
Tamén está previsto o curso Persoa autónoma ou sociedade: alta e obrigas básicas, enfocado en explicar de maneira práctica como darse de alta como autónomo ou constituír unha sociedade cumprindo coas obrigas legais, fiscais e administrativas. A formación repasará os trámites necesarios, os modelos oficiais e os principais requisitos para xestionar a actividade con seguridade, ademais de ofrecer unha visión xeral sobre estrutura legal, facturación, impostos e mantemento do negocio desde o inicio.